Ministrat e Jashtëm të vendeve të G7 kanë kërkuar që Irani të ndalojë armatosjen dhe mbështetjen e Houthive në Jemen, ndërsa përshkallëzimi i luftimeve përgjatë bregut të Detit të Kuq po rrit shqetësimet për sigurinë rajonale dhe tregtinë globale.
Në një deklaratë të përbashkët, Britania e Madhe, Kanadaja, Franca, Gjermania, Italia, Japonia dhe Shtetet e Bashkuara dënuan “në termat më të ashpër” sulmet e Houthive ndaj Arabisë Saudite dhe kërkuan që grupi të ndalojë menjëherë operacionet ushtarake dhe sulmet apo kërcënimet ndaj anijeve civile.
G7 paralajmëroi se përshkallëzimi i konfliktit rrezikon tregtinë ndërkombëtare dhe stabilitetin ekonomik global, veçanërisht për shkak të pozicionit strategjik të zonës pranë ngushticës Bab al-Mandab, një prej korridoreve kryesore detare për tregtinë botërore.
Në ditët e fundit, mijëra njerëz janë larguar nga zonat e përfshira në luftime, pasi Houthit kanë zgjeruar kontrollin përgjatë bregdetit të Detit të Kuq, përfshirë territore pranë Bab al-Mandabit.
Deklarata e G7 u publikua në prag të Asamblesë së Përgjithshme të Kombeve të Bashkuara në Nju Jork, ku pritet të marrin pjesë edhe zyrtarë të lartë iranianë, transmeton Telegrafi.
Ndërkohë, situata në terren vazhdon të përkeqësohet. Të paktën gjashtë persona u vranë në sulmet ajrore saudite ndaj qytetit strategjik jemenas Mokha, sipas AFP-së, e cila citon media të lidhura me Houthit. Mes viktimave raportohet se janë edhe dy fëmijë dhe një grua, ndërsa tetë persona të tjerë u plagosën.
Mokha ishte marrë nën kontroll nga Houthit në fillim të këtij muaji. Arabia Saudite, e cila mbështet qeverinë e njohur ndërkombëtarisht të Jemenit, nuk ka komentuar ende mbi sulmet e raportuara.
Sipas Kombeve të Bashkuara, më shumë se 120 mijë jemenas janë zhvendosur nga përshkallëzimi i papritur i luftimeve përgjatë bregut të Detit të Kuq.
Houthit, të cilët tashmë kontrollojnë pjesën më të madhe të zonave të populluara të Jemenit, morën më herët nën kontroll edhe Bab al-Mandabin, ngushticën strategjike ku Deti i Kuq lidhet me Gjirin e Adenit dhe më tej me Oqeanin Indian.
Arabia Saudite është kundërpërgjigjur me qindra sulme ajrore, ndërsa Houthit kanë lëshuar qindra dronë dhe raketa drejt qyteteve dhe infrastrukturës në jugperëndim të Arabisë Saudite, përfshirë kryeqytetin Riad.
Përballë përshkallëzimit, edhe aleatët evropianë kanë nisur të ofrojnë mbështetje. Kryeministri britanik Andy Burnham tha se Mbretëria e Bashkuar do të ofrojë mbështetje mbrojtëse për furnizimin ajror me karburant, përmes një avioni Voyager të vendosur në bazën RAF Akrotiri në Qipro.
Sipas Burnham, vendimi erdhi pas një kërkese të Arabisë Saudite për “mbështetje ushtarake”. Një burim diplomatik i tha AFP-së se edhe Franca ka premtuar mbështetje, duke shprehur gatishmëri për të ndihmuar në sigurimin e infrastrukturës energjetike saudite, por vetëm përmes një qasjeje të karakterit mbrojtës.
Edhe Princi i Kurorës saudite, Mohammed bin Salman, i ka kërkuar mbështetje ushtarake Presidentit amerikan Donald Trump, sipas raportimeve të mediave amerikane.
Shtëpia e Bardhë nuk ka bërë ende të qartë nëse SHBA-ja do të përfshihet drejtpërdrejt në luftimet kundër Houthive. Trump më herët ka thënë se është ende duke shqyrtuar opsionet për hapat e ardhshëm.
Ndërkohë, ambasadat amerikane në Lindjen e Mesme kanë lëshuar paralajmërime të reja për sigurinë, ndërsa përplasjet mes Houthive dhe forcave të mbështetura nga Arabia Saudite janë intensifikuar.
Houthit e konsiderojnë veten pjesë të të ashtuquajturit “Boshti i Rezistencës”, të udhëhequr nga Irani dhe kundër Izraelit, SHBA-së dhe vendeve perëndimore, ku bëjnë pjesë edhe grupe si Hamasi dhe Hezbollahu.
Teherani, megjithatë, ka mohuar më parë se u furnizon Houthive armë, duke deklaruar se mbështetja e tij ndaj grupit është vetëm politike.
