Pas rrëzimit të një droni që hyri në hapësirën ajrore të Lituanisë nga Bjellorusia, NATO ka dërguar një mesazh të qartë për gatishmërinë e saj në krahun lindor, ndërsa incidentet ajrore pranë kufijve të aleancës po shtohen.
Ministri i Jashtëm i Lituanisë, Kestutis Budrys, deklaroi të martën se NATO qëndron “vigjilente, e përkushtuar dhe e gatshme”, pas ndërhyrjes së një aeroplani luftarak aleat që shkatërroi dronin.
Budrys e cilësoi reagimin si dëshmi të fuqisë së mbrojtjes kolektive dhe falënderoi aleatët për praninë e tyre ajrore, e cila, sipas tij, mbron qiejt e vendeve baltike dhe forcon sigurinë e rajonit.
Presidenti lituanez Gitanas Nausėda konfirmoi incidentin përmes një postimi në rrjetin social X, transmeton Telegrafi.
“Një dron që sapo hyri në hapësirën ajrore të Lituanisë u shkatërrua nga aeroplanët luftarakë të NATO-s”, shkroi Nausėda.
“Me intensifikimin e agresionit rus kundër Ukrainës, një gatishmëri e tillë është jetike për rajonin tonë”, shtoi ai.
Qendra Kombëtare e Menaxhimit të Krizave të Lituanisë bëri të ditur se droni kishte hyrë nga Bjellorusia, kishte kaluar nëpër zonat Lentvaris dhe Trakai duke lëvizur drejt perëndimit dhe më pas kishte rënë në një zonë rurale pranë fshatit Pratkūnai, në qarkun e Kaunasit.
Sipas autoriteteve, ky është rasti i parë kur një dron është rrëzuar mbi territorin lituanez.
Moska deri tani nuk ka komentuar incidentin. Incidenti në Lituani nuk ishte i izoluar.
Vetëm disa orë më vonë, Polonia njoftoi se kishte nisur “operacione ajrore”, duke iu referuar aktivitetit të dronëve rusë me motorë reaktivë që po kryenin sulme në territorin e Ukrainës pranë kufijve polakë.
Varshava i cilësoi masat si parandaluese, me synim mbrojtjen e hapësirës ajrore, veçanërisht në zonat pranë konfliktit.
Kjo tregon se niveli i gatishmërisë po rritet përtej vendeve baltike, ndërsa shtetet e NATO-s po përballen gjithnjë e më shpesh me objekte ajrore që afrohen ose hyjnë në hapësirën e tyre.
Lituania, Letonia dhe Estonia kanë raportuar një numër incidentesh me dronë që prej nisjes së pushtimit të plotë rus të Ukrainës në vitin 2022.
Në maj, misioni i NATO-s për policimin ajror rrëzoi një dron ukrainas që kishte devijuar dhe kishte hyrë në hapësirën ajrore të Estonisë. Ishte ndërhyrja e parë e tillë e NATO-s që prej fillimit të luftës.
Zyrtarët evropianë kanë paralajmëruar gjithashtu se Rusia mund të jetë duke devijuar dronë ukrainas që synojnë objekte industriale dhe të naftës pranë Shën Petersburgut, në Gjirin e Finlandës.
Incidenti ndodh në një moment delikat diplomatik. Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ka deklaruar se Kievi është i gatshëm të ndërmarrë “hapa për de-përshkallëzim”, nëse edhe Moska vepron në të njëjtën mënyrë.
Deklarata erdhi pasi presidenti amerikan Donald Trump tha se Rusia dhe Ukraina kishin rënë dakord të ndalonin sulmet ndaj infrastrukturës energjetike të njëra-tjetrës.
Megjithatë, luftimet vazhduan gjatë natës. Forcat ukrainase goditën objektiva ushtarake ruse në rajonin e Krasnodarit, ndërsa Rusia lëshoi 102 dronë drejt Ukrainës.
Përplasja e fundit vjen në një kohë kur Lituania po rishikon gjithnjë e më shumë politikat e saj të sigurisë ndaj Rusisë.
Që prej deklaratës së Nausėdës në korrik se dëshironte që Lituania të përfshihej më shumë në mekanizmat perëndimorë të parandalimit bërthamor ndaj Moskës, vendi ka nisur procesin për heqjen e ndalimit kushtetues për stacionimin e armëve bërthamore në territorin e tij.
Ky ndryshim pritet të tërheqë vëmendje të re në kryeqytetet evropiane, ndërsa debati për forcimin e kapaciteteve të parandalimit dhe mbrojtjes së Evropës po bëhet gjithnjë e më i rëndësishëm. /Telegrafi/
