Limon, çaje, lëngje dhe suplemente premtojnë “pastrim”, por shkenca tregon se mëlçisë nuk i duhet një kurë magjike – por diçka krejt tjetër
Pas festave, pushimeve ose një periudhe kur kemi tepruar pak me ushqimin dhe pijet, shumë njerëz marrin të njëjtin vendim: “Është koha ta pastroj mëlçinë.”
Pastaj nis kërkimi për “detoks”. Në internet ofrohen lëngje me selino, limon dhe xhenxhefil, çaje që pretendojnë se nxjerrin toksinat, kapsula për rigjenerimin e mëlçisë, madje edhe receta me vaj ulliri që premtojnë ta “shpëlajnë” atë.
Tingëllon logjike. Kur e kemi ngarkuar organizmin, mendojmë se duhet ta pastrojmë. Por ka një problem: mëlçia nuk funksionon në këtë mënyrë.
Mëlçia nuk është filtër ku grumbullohen toksinat
Shumë njerëz e përfytyrojnë mëlçinë si një sfungjer që thith substancat e dëmshme dhe që herë pas here ka nevojë për një “pastrim” të madh.
Në të vërtetë, ajo është një nga organet më komplekse të trupit. Çdo ditë kryen më shumë se 500 funksione të ndryshme: zbërthen barnat, alkoolin dhe substanca të tjera, prodhon tëmth, merr pjesë në rregullimin e sheqerit në gjak dhe e ndihmon organizmin të largojë substancat e dëmshme.
Me fjalë të tjera, mëlçia është organi që e “pastron” vazhdimisht organizmin. Nuk ka prova shkencore se pijet detoks ose dietat e posaçme mund t’i largojnë toksinat nga një mëlçi e shëndetshme apo ta përshpejtojnë punën e saj.
Nëse detoksi nuk ndihmon, pse njerëzit ndihen më mirë?
Kjo nuk do të thotë se njerëzit e imagjinojnë përmirësimin kur thonë se ndihen më lehtë.
Kur dikush për disa ditë heq dorë nga alkooli, ëmbëlsirat, ushqimet shumë të përpunuara dhe pijet e gazuara, ndërsa konsumon më shumë perime, fruta dhe ujë, është krejtësisht e pritshme që të ndihet më mirë.
Por kjo nuk dëshmon se mëlçia është “pastruar”. Organizmi thjesht nuk po ekspozohet më ndaj gjërave që e ngarkojnë, transmeton Telegrafi.
Kur mëlçisë i nevojitet vërtet ndihmë?
Një problem shumë më i zakonshëm sesa “grumbullimi i toksinave” është mëlçia e yndyrshme, pra grumbullimi i yndyrës në qelizat e saj.
Dikur kjo sëmundje lidhej kryesisht me alkoolin. Sot shfaqet më shpesh te personat me obezitet, diabet të tipit 2, kolesterol të lartë ose tension të lartë të gjakut.
Për këtë arsye, edhe emërtimi ka ndryshuar. Sot përdoret gjithnjë e më shpesh termi MASLD, që nënkupton sëmundjen steatotike të mëlçisë të lidhur me çrregullimet metabolike.
Lajmi i mirë: Mëlçia ka aftësi të jashtëzakonshme për t’u rikuperuar
Mëlçia është një nga organet e rralla që mund të rigjenerohet.
Nëse dëmtimi nuk ka përparuar deri në cirrozë, humbja e peshës, aktiviteti i rregullt fizik dhe ushqimi më i shëndetshëm mund ta ulin ndjeshëm sasinë e yndyrës në mëlçi dhe ta përmirësojnë funksionin e saj.
Sipas rekomandimeve të Shoqatës Evropiane për Studimin e Mëlçisë, humbja e rreth pesë për qind të peshës trupore mund ta zvogëlojë yndyrën në mëlçi. Humbja prej shtatë deri në dhjetë për qind mund ta zbusë inflamacionin, ndërsa për përmirësimin e fibrozës te disa pacientë mund të nevojitet ulje e peshës për më shumë se dhjetë për qind.
Në treg ka shumë produkte që premtojnë ta “pastrojnë” ose ta “rigjenerojnë” mëlçinë.
Megjithatë, udhëzimet më të fundit evropiane theksojnë se për shumicën e suplementeve dhe preparateve bimore nuk ka prova të mjaftueshme cilësore se e përmirësojnë gjendjen e mëlçisë së yndyrshme ose e parandalojnë përparimin e saj.
Për këtë arsye, ato nuk rekomandohen si terapi standarde.
Po kafeja? Këtu shkenca ka një përgjigje interesante
Ndryshe nga shumë preparate që reklamohen si “detoks”, kafeja vitet e fundit ka tërhequr vëmendjen e studiuesve.
Disa studime vëzhguese kanë treguar se konsumimi i rregullt i kafesë lidhet me rrezik më të ulët për fibrozë dhe komplikime të tjera të sëmundjeve të mëlçisë.
Megjithatë, kjo nuk do të thotë se kafeja është ilaç apo se duhet të filloni ta pini nëse zakonisht nuk e konsumoni. Ekspertët theksojnë se nevojiten kërkime të tjera për të përcaktuar nëse ajo ka efekt të drejtpërdrejtë mbrojtës apo nëse ndikojnë edhe faktorë të tjerë të stilit të jetesës.
Mëlçisë nuk i nevojitet detoks, por pushim nga zakonet e këqija
Ndoshta kjo tingëllon më pak tërheqëse sesa reklamat për një “pije të mrekullueshme”, por shkenca është mjaft e qartë.
Mëlçia nuk pastrohet me limon, çaj apo suplemente të shtrenjta. Ajo që e ndihmon vërtet është më pak alkool, më pak ushqime shumë të përpunuara dhe pije të ëmbëlsuara, më shumë lëvizje dhe, nëse ka peshë të tepërt, dobësim gradual.
Me fjalë të tjera, mëlçia nuk duhet “pastruar”. Duhet të ndalojmë së ngarkuari çdo ditë. /Telegrafi/
