Studimet sugjerojnë se i njëjti ushqim i ëmbël mund të ndikojë ndryshe në glukozën në gjak, varësisht nga koha kur e hamë – dhe orët e vona nuk dalin si zgjedhja më e favorshme
Organizmi ynë nuk reagon ndaj ushqimit njësoj në çdo orë të ditës. Kjo vlen veçanërisht për mënyrën se si përpunohet glukoza, ndaj edhe një ëmbëlsirë e njëjtë mund të shkaktojë reagim të ndryshëm nëse hahet pasdite apo vonë në mbrëmje.
Kjo nuk do të thotë se ekziston një orë “magjike” kur mund të hamë sa të duam pa pasoja. Sasia, përbërja e ushqimit dhe mënyra e përgjithshme e të ushqyerit mbeten më të rëndësishme. Megjithatë, disa studime sugjerojnë se marrja e ushqimit të pasur me karbohidrate dhe sheqer në orët e vona mund të shkaktojë rritje më të madhe të glukozës në gjak sesa i njëjti ushqim i konsumuar më herët.
Nëse duhet të zgjidhni, pasditja mund të jetë më e mirë se mbrëmja e vonë
Një studim i vogël i randomizuar, i publikuar në revistën Diabetes & Metabolism, analizoi pikërisht kohën e konsumimit të një vakti të ëmbël.
Në të morën pjesë 17 gra të reja të shëndetshme, pa diabet. Ato konsumuan të njëjtën ëmbëlsirë në tri orare të ndryshme: menjëherë pas drekës, në mes të pasdites dhe pas darkës.
Niveli i glukozës u monitorua vazhdimisht. Rezultatet treguan se ëmbëlsira e konsumuar pas darkës lidhej me luhatje më të mëdha të glukozës sesa kur e njëjta ëmbëlsirë konsumohej në mes të pasdites. Ndikimi u vu re edhe në mëngjesin pasues.
Autorët sugjeruan se, të paktën për gratë e reja të shëndetshme të përfshira në studim, një vakt i ëmbël mund të jetë zgjedhje më e favorshme më herët gjatë ditës sesa pas darkës.
Megjithatë, studimi ishte i vogël dhe rezultatet nuk mund të shndërrohen në rregull universal për të gjithë, transmeton Telegrafi.
Pse trupi mund të reagojë ndryshe në mbrëmje?
Një nga shpjegimet lidhet me ritmin cirkadian – orën tonë të brendshme biologjike, e cila ndikon në shumë procese të organizmit gjatë 24 orëve, përfshirë metabolizmin.
Studimet kanë treguar se toleranca ndaj glukozës mund të jetë më e dobët në pjesën e vonshme të ditës.
Në një studim tjetër të randomizuar, tek gratë që e konsumuan drekën më vonë u regjistrua përgjigje më e lartë e glukozës pas ushqimit sesa tek ato që hëngrën më herët. Një analizë e disa studimeve gjithashtu ka gjetur se trupi, në përgjithësi, e toleron glukozën më dobët gjatë natës sesa gjatë ditës.
Kjo nuk do të thotë se një copë çokollatë në orën 22:00 do t’i shkaktojë automatikisht problem një personi të shëndetshëm. Bëhet fjalë për prirje mesatare fiziologjike, jo për një kufi të prerë pas të cilit ëmbëlsirat bëhen “të dëmshme”.
Çfarë ndodh kur hamë diçka të ëmbël?
Kur konsumojmë ushqim të pasur me karbohidrate të thjeshta, ato shpërbëhen dhe glukoza kalon në gjak. Organizmi më pas çliron insulinë, hormonin që ndihmon glukozën të hyjë në qeliza dhe të përdoret si energji.
Ndjeshmëria ndaj insulinës dhe aftësia e trupit për të kontrolluar glukozën ndryshojnë gjatë ditës. Pikërisht për këtë arsye po studiohet gjithnjë e më shumë e ashtuquajtura kronoushqyerje – lidhja mes orës kur hamë dhe mënyrës se si trupi i përpunon lëndët ushqyese.
Harvard Health thekson se te ushqimet mes vakteve nuk duhet të përqendrohemi vetëm te koha. Po aq të rëndësishme janë cilësia dhe sasia e ushqimit.
Pra, zhvendosja e një cope torte nga ora 22:00 në orën 16:00 nuk e bën atë automatikisht zgjedhje të shëndetshme. Një ushqim që kombinon karbohidrate me proteina ose yndyra të shëndetshme mund të ndihmojë që glukoza të kalojë më ngadalë në gjak dhe të na mbajë të ngopur më gjatë.
Edhe Mayo Clinic vëren se ushqimi i vonshëm mund të sjellë kalori shtesë dhe, me kalimin e kohës, të favorizojë shtimin në peshë. Te personat me diabet, veçanërisht ata që përdorin insulinë ose barna të caktuara, situata është më individuale dhe ndonjëherë një vakt para gjumit mund të jetë i nevojshëm.
Pra, kur është më mirë ta hani ëmbëlsirën?
Nëse shohim vetëm metabolizmin e glukozës, të dhënat favorizojnë më shumë pjesën e hershme të ditës sesa natën vonë. Për një copë tortë, çokollatë apo ëmbëlsirë tjetër, pasditja mund të jetë zgjedhje më e arsyeshme sesa momenti pak para gjumit.
Por më e rëndësishme se ora mbetet sa shpesh e hani, sa është porcioni dhe si duket ushqyerja juaj në tërësi.
Nëse zgjedhja është mes disa copave çokollatë me kafenë e pasdites dhe të njëjtës çokollatë pak para se të flini, studimet japin më shumë arsye për ta zgjedhur variantin e parë. /Telegrafi/
