Një studim i madh francez, i publikuar në European Heart Journal, ndoqi mbi 112 mijë të rritur për afro tetë vjet dhe gjeti lidhje mes konsumit më të lartë të disa konservuesve dhe hipertensionit, ndërsa për një prej tyre u pa edhe lidhje me sëmundjet kardiovaskulare
Konservuesit përdoren gjerësisht për të zgjatur qëndrueshmërinë e ushqimeve, për të penguar zhvillimin e baktereve dhe mykut apo për të ruajtur ngjyrën dhe freskinë. Por një studim i madh francez ngre pikëpyetje për efektet afatgjata të disa prej tyre në shëndetin e zemrës dhe enëve të gjakut.
Studimi, i publikuar në European Heart Journal, përfshiu 112,395 të rritur në Francë, me moshë mesatare rreth 43 vjeç, të ndjekur për një periudhë mesatare prej 7.9 vjetësh. Studiuesit nga Inserm, INRAE, Universiteti Sorbonne Paris Nord dhe institucione të tjera analizuan në mënyrë shumë të detajuar ushqimin e pjesëmarrësve, duke përfshirë edhe markat konkrete të produkteve.
Rreziku u rrit me konsumin më të lartë
Sipas rezultateve, personat me konsum më të lartë të konservuesve joantioksidues kishin 29 për qind rrezik më të lartë për hipertension dhe 16 për qind rrezik më të lartë për sëmundje kardiovaskulare, krahasuar me ata me konsum më të ulët. Për totalin e konservuesve, rreziku për hipertension ishte rreth 24 për qind më i lartë.
Megjithatë, është shumë e rëndësishme të theksohet se bëhet fjalë për studim vëzhgues. Kjo do të thotë se ai tregon lidhje statistikore, por nuk provon se konservuesit janë shkaku i drejtpërdrejtë i hipertensionit apo sëmundjeve të zemrës, transmeton Telegrafi.
Tetë konservues që u lidhën me hipertensionin
Pas korrigjimeve statistikore, studiuesit identifikuan tetë aditivë të veçantë që u shoqëruan me incidencë më të lartë të hipertensionit:
E202 – sorbat kaliumi, që përdoret në produkte të ndryshme të përpunuara dhe pije.E224 – metabisulfit kaliumi, i zakonshëm sidomos në verë dhe pije të tjera alkoolike.E250 – nitrit natriumi, i përdorur gjerësisht në mishin e përpunuar.E300 – acid askorbik, pra vitamina C kur përdoret si aditiv ushqimor.E301 – askorbat natriumi, gjithashtu i përdorur në përpunimin e ushqimeve, përfshirë mishin.E316 – eritorbat natriumi, i pranishëm shpesh në produktet e mishit.E330 – acid citrik, shumë i zakonshëm në pije dhe ushqime të përpunuara.E392 – ekstrakt rozmarine, që përdoret si antioksidues për të mbrojtur yndyrat dhe vajrat nga oksidimi.
Një rezultat veçanërisht interesant për vitaminën C
Nga të gjithë aditivët e analizuar, acidi askorbik E300 u lidh edhe me 15 për qind rrezik më të lartë për sëmundje kardiovaskulare. Kjo mund të tingëllojë paradoksale, sepse vitamina C nga frutat dhe perimet lidhet zakonisht me ushqyerje të shëndetshme.
Por studiuesit theksojnë se vitamina C e marrë natyrshëm nga ushqimet nuk duhet barazuar automatikisht me përdorimin e acidit askorbik si aditiv industrial. Edhe editoriali shoqërues në European Heart Journal vëren se efektet e një substance mund të ndryshojnë sipas burimit, dozës dhe kontekstit ushqimor.
Autorët përmendin disa mekanizma të mundshëm, përfshirë stresin oksidativ dhe ndikimin në procese metabolike, por këto shpjegime ende nuk janë provuar si shkak te njerëzit.
Një nga pikat e forta të studimit ishte fakti se pjesëmarrësit regjistruan në mënyrë të përsëritur ushqimin e tyre dhe studiuesit lidhën këto të dhëna me baza të ndryshme të përbërjes së produkteve dhe analiza laboratorike. Kjo e bëri vlerësimin e ekspozimit ndaj aditivëve më të saktë se në shumë studime të mëparshme.
Çfarë do të thotë kjo për konsumatorin
Studimi nuk sugjeron që njerëzit të frikësohen nga çdo produkt që mban një kod “E”. As çdo aditiv është i njëjtë dhe as prania e tij do të thotë automatikisht rrezik.
Por rezultatet mbështesin një këshillë tashmë të njohur: sa më shumë ushqimi të bazohet në produkte të freskëta ose minimalisht të përpunuara, aq më pak ekspozim ka ndaj kombinimeve të shumta të aditivëve industrialë.
Autorët kërkojnë që agjencitë rregullatore si EFSA dhe FDA të vazhdojnë rivlerësimin e sigurisë dhe përdorimit afatgjatë të këtyre substancave. /Telegrafi/
