Pas trendeve të njohura në rrjetet sociale, si “fytyra e kortizolit” dhe “fytyra e Ozempic”, vëmendje po merr edhe termi “fytyra e ferritinës”.
Ky trend pretendon se mungesa e hekurit mund të dallohet vetëm duke parë fytyrën, por ekspertët theksojnë se kjo nuk është aq e thjeshtë.
Ferritina është një proteinë që ndihmon trupin të ruajë hekurin dhe ta çlirojë atë kur nevojitet. Niveli i ulët i ferritinës mund të tregojë se rezervat e hekurit janë të pakta.
Foto ilustruese
Megjithatë, “fytyra e ferritinës” nuk është një diagnozë e njohur mjekësore dhe mungesa e hekurit nuk mund të përcaktohet vetëm nga pamja e jashtme.
Termi përdoret për të përshkruar shenja si zbehja e fytyrës, rrathët e zinj poshtë syve, lëkura e thatë dhe buzët e çara.
Këto ndryshime mund të lidhen me mungesën e hekurit, por mund të shkaktohen edhe nga dehidratimi, ndryshimet hormonale apo faktorë të tjerë.
Përveç ndryshimeve në pamje, mungesa e hekurit mund të shfaqet edhe përmes simptomave të tjera që nuk duhen neglizhuar.
1. Lodhja e vazhdueshme
Hekuri nevojitet për prodhimin e hemoglobinës, proteinës që transporton oksigjenin përmes gjakut. Kur rezervat e hekurit janë të ulëta, mund të ndiheni vazhdimisht të lodhur, pa energji dhe ta keni më të vështirë përqendrimin. Megjithatë, lodhja mund të lidhet edhe me probleme të tjera shëndetësore.
Foto: Getty Images
2. Vështirësia në frymëmarrje ose rrahjet e shpejta të zemrës
Kur trupi nuk merr oksigjenin e nevojshëm, mund të përpiqet ta kompensojë këtë duke rritur ritmin e frymëmarrjes dhe të zemrës. Nëse keni vështirësi të pashpjegueshme në frymëmarrje ose rrahje të vazhdueshme të shpejta të zemrës, duhet të konsultoheni me mjekun.
3. Dhimbjet e kokës
Dhimbjet e kokës janë një nga simptomat që mund të shfaqen te personat me anemi nga mungesa e hekurit. Megjithatë, ato kanë shumë shkaqe të mundshme dhe nuk nënkuptojnë domosdoshmërisht se rezervat e hekurit janë të ulëta.
4. Rënia ose hollimi i flokëve
Nëse vini re më shumë flokë në krehër ose gjatë larjes, një nga shkaqet e mundshme mund të jetë mungesa e hekurit. Kjo gjendje mund të ndikojë në rritjen e shëndetshme të flokëve. Megjithatë, rënia e tyre mund të lidhet edhe me stresin, ndryshimet hormonale, problemet me tiroiden ose mungesën e lëndëve të tjera ushqyese.
5. Probleme me gojën dhe gjuhën
Mungesa e hekurit mund të shkaktojë çarje në cepat e buzëve, plagë në gojë dhe ndryshime në pamjen e gjuhës, e cila mund të bëhet e skuqur, e lëmuar ose e dhimbshme. Në disa raste mund të shfaqen edhe ndryshime në shijen e ushqimit ose vështirësi në gëlltitje.
6. Thonjtë në formë luge
Një shenjë më pak e zakonshme është ‘koilonychia’, një gjendje në të cilën thonjtë bëhen të hollë dhe të lugët, me skaje të ngritura. Kjo mund të lidhet me aneminë nga mungesa e hekurit dhe duhet vlerësuar nga mjeku, veçanërisht nëse shoqërohet me lodhje ose vështirësi në frymëmarrje.
7. Kruarja e lëkurës
Kruarja mund të jetë një tjetër simptomë e mungesës së hekurit. Ndryshe nga disa sëmundje të lëkurës, ajo mund të shfaqet pa skuqje ose puçrra të dukshme. Megjithatë, ekzistojnë shumë shkaqe të tjera të kruarjes, përfshirë ekzemën dhe psoriazën.
8. Zhurmat në veshë
Tingujt si fishkëllima, gumëzhima ose zhurma e vazhdueshme në veshë, të njohura si tinnitus, mund të kenë shkaqe të ndryshme. Disa studime kanë gjetur lidhje mes anemisë nga mungesa e hekurit dhe shfaqjes së tinnitusit, por kjo nuk do të thotë se zhurmat në veshë janë provë e mungesës së hekurit.
9. Zbehja e fytyrës dhe ndryshimet në lëkurë
Një fytyrë më e zbehtë se zakonisht, lëkurë e thatë ose pa shkëlqim dhe rrathë të dukshëm poshtë syve janë ndër shenjat që lidhen në rrjetet sociale me “fytyrën e ferritinës”. Zbehja mund të shfaqet te personat me anemi, por rrathët e zinj dhe tharja e lëkurës nuk janë shenja specifike të mungesës së hekurit.
Si ta kuptoni nëse keni mungesë hekuri?
Pamja e fytyrës nuk mjafton për të përcaktuar nivelin e ferritinës. Për këtë nevojiten analiza gjaku, zakonisht ferritina dhe hemograma, sipas vlerësimit të mjekut.
Nëse keni disa nga simptomat e përmendura, këshillohet të kërkoni vlerësim mjekësor.
Mungesa e hekurit mund të ketë shkaqe të ndryshme, ndaj është e rëndësishme të identifikohet arsyeja dhe të mos filloni marrjen e suplementeve të hekurit pa këshillë profesionale. /Telegrafi/
