Prishtinë, 5 shtator – “Femrat më thonë gjatë gjithë kohës se i ngjaj shumë George Clooneyt”, më thoshte kryeministri i Kosovës Hashim Thaçi. Kjo informatë doli pas një bisede disaorëshe ndërmjet meje dhe Thaçit në zyrën e tij në Prishtinë. Temat për të cilat diskutuam ishin të ndryshme, duke filluar nga kohërat e tmerrshme që vuajti populli i tij nga serbët, e deri te sfidat e tashme financiare dhe beteja e tij e madhe për të siguruar që shteti i tij dyvjeçar të njihet nga pjesa më e madhe e shteteve anëtare të OKB-së. Sidoqoftë, s’di se si përfunduam duke folur për Hollywoodin. Thaçi – duke bërë fotografi me librin tim “Saving Amy” – më pyeste për disa nga miqtë e mi në Hollywood dhe thashethemet dhe nëse do të mund të rekrutoja ndonjërin prej tyre për ta ndihmuar Kosovën.
“E dini, një ditë kur po i përfundoja takimet e mia në selinë e OKB-së në New York, shkova në një restorant përskaj lumit. Papritmas – disa vajza m’u afruan dhe filluan të bërtasin: “Ja ku është George. Këtu është George Clooney…” U përpoqa t’u tregoja se nuk isha ai… por ato vazhdonin të bërtisnin: “George…”.
Pastaj i shkoi buza në gaz. Për një moment, u duk Clooney. Me të dalë nga takimi, dukej sikur Kosova ndoshta edhe do të mund të kishte një përfundim të lumtur hollivudian.
Vetëm disa minuta më vonë isha e ulur në zyrën e presidentit, Fatmir Sejdiu. Presidenti i Kosovës është një njeri shumë i dashur, me një qëndrim atëror. Ne diskutuam për të njëjtat çështje, për të cilat sapo kisha përfunduar së biseduari me kryeministrin. Mirëpo, presidenti i dha një nuancë përuljeje – përuljeje të përditshme si pasojë e tablosë së ngatërruar politike.
“E di Daphne, isha i ftuar të takoja presidentin e Malawit. Nuk kishte një linjë direkte fluturimi ndërmjet Kosovës dhe Malawit. Prandaj u detyruam të ndalonim për një kohë të shkurtër në aeroportin e Nairobit, në Keni. Siç duket, ambasadori serb në Keni, i cili kishte lexuar nëpër gazeta lajmet për vizitën time në Malawi, u kishte drejtuar disa thirrje kërcënuese njerëzve në Ministrinë e Jashtme të Kenisë. Natyrisht, ne nuk kemi krijuar marrëdhënie diplomatike me Keninë akoma, por jemi duke biseduar për këtë gjë. Dhe unë jam kreu i një shteti të njohur nga 69 shtete anëtare të OKB-së, përfshirë këtu edhe SHBA-në, shumicës së shteteve të BE-së, Australisë dhe shumë të tjerave. Kur aterruam në Keni, isha trajtuar si një kriminel i rrezikshëm. Policia më rrethoi mua dhe delegacionin tim. Na vendosën në një zonë shumë të kufizuar të aeroportit. Ishte tejet publik. Ishte shumë përulëse. Kur arrita në Malawi – presidenti më mirëpriti me protokollin e zakonshëm presidencial. Me gjasë, dukesha i tronditur. Prandaj më pyeti nëse gjithçka ishte në rregull. I tregova se si isha trajtuar në aeroportin e Kenisë. Ai ishte i shokuar. Menjëherë e thirri presidentin e Kenisë, Kibeki, dhe mësoi se Kibeki nuk e kishte idenë se nëpër çfarë kisha kaluar unë. Gjatë udhëtimit kthyes nga Malawi në Kosovë – ndalimi im në Keni ishte aq i ndryshëm. Ata kishin ndarë një sigurim special për mua, më shoqëruan në hotel dhe më trajtuan ashtu siç zakonisht e trajtojnë një shef të shtetit”.
Mandej presidenti i Kosovës ndizet, duke diskutuar me mua për pushimet e ardhshme verore.
“Ndoshta”, më thotë ai, “do të shkoj në Greqi?”
“Greqi?!” “A jemi duke biseduar për ATË shtet të Evropës, i cili refuzon që të njohë pavarësinë e Kosovës? Prisni një minutë….”
Mirëpo, presidenti i buzëqeshur më shpjegon me durim, se si, “me gjithë faktin se Greqia nuk na ka njohur, ne e kemi një ambasador grek këtu në Kosovë. Po, po”.
Presidenti vazhdon të më befasojë, duke i bërë lajka ambasadorit grek në vendin e tij, duke e cilësuar si “një njeri shumë i mirë, i cili sjell shumë njerëz të biznesit grek këtu te ne! Prandaj Daphne, cila mendon se do të ishte përgjigjja nëse unë e njoftoj Qeverinë greke se kam vendosur t’ua kthej dhe të kaloj pushimet e mia, bashkë me familjen, në Greqi?”
Cili është rrëfimi për Izraelin? Derisa një president emocional më pyet për të përdorur lidhjet e mia përreth botës, për të ndihmuar popullatën e tij posttraumatike, emri “Izrael” nis të shfaqet. Liderë të Kosovës dhe të Shqipërisë nuk mund ta kuptojnë pse Izraeli nuk e ka njohur pavarësinë e Kosovës. Unë, natyrisht, jam shumë e dhimbsur për ndjenjat dhe nevojat e tyre. Natyrisht!
Mirëpo, ndërmjet shpjegimeve të presidentit dhe atyre të kryeministrit, të atyre të kryeministrit të Shqipërisë fqinje, Sali Berisha, bëhem gjithnjë e më konfuze. Derisa Berisha dhe presidenti i Kosovës më tregojnë se si Shqipëria i ka mbrojtur hebrenjtë gjatë Holokaustit dhe si shteti hebraik duhet të jetë po aq i kuptueshëm për gjendjen e tyre të vështirë – unë ende kam vështirësi që të kuptoj se pse ekziston një bllokadë në anën izraelite.
Ata e shpjegojnë një gjë të tillë si mungesë të qasjes së drejtpërdrejtë te liderët izraelitë. Berisha më tregon për takimin e tij me presidentin izraelit, Shimon Peres, disa vite më parë dhe i dërgon atij përshëndetjet më të përzemërta të tij.
Më herët – Thaçi, kryeministri i Kosovës, më kishte thënë në besim se për pak sa nuk e kishte siguruar njohjen nga ana e kryeministrit izraelit, Ehud Olmert. Për pak… Olmert është detyruar të japë dorëheqje si pasojë e akuzave për korrupsion. Ai tani përballet me drejtësinë për këto akuza në Izrael.
Është thjesht fat i keq? Apo – ndoshta mungesë informacioni, e mbase edhe gjykim i gabuar i liderëve ballkanikë?
Fjala “Izrael” vazhdon të shfaqet gjatë drekave dhe darkave tona me liderët në Kosovë dhe në Shqipëri. Dhe më vonë mësoj diçka që është përtej bindjes. Sali Berisha më thotë: “Daphne, ju po prekni një çështje të ndjeshme”. Producenti im dhe unë jemi duke pirë kafetë, në pritje për të mësuar diçka më shumë: se sa e “ndjeshme” është kjo çështje. Ai flet për “Sa”-në. Ndërsa unë përpiqem të mësoj “Pse”-në.
Njerëzit e Kosovës si presidentit Sejdiu m’i konfirmojnë faktet me një notë dëshpërimi. Ata më thonë se ishte aprovuar nga ministri i Financave. Nuk kanë asgjë të bëjnë me “atë”. Por çfarë është “ajo”?
Ishte një fushatë 6-7 milionë euro e promovimit për “të rinjtë evropianë të Kosovës”.
Në mënyrë bizare – e postuar në një numër të kufizuar televizionesh dhe në disa printime, sikur Kosova nuk kishte nevojë tjetër të shpenzonte të gjithë këta miliona euro për ta bindur shoqërinë e dëshpëruar të Kosovës për “Çka”-në”?
Fushata e shtrenjtë i ishte dhënë kompanisë “Saatchi and Saatchi”. Dhe qëllojani çka? Zyra e tyre është në Izrael! Në një moment shumë të “ndjeshëm”, më thonë se edhe një këshilltar i lartë ekonomik i kryeministrit të Kosovës është një izraelit. Mbase kjo mund të jetë e rastësishme, por “Evropianët e rinj të Kosovës” (duke bashkëpunuar me izraelitët), po festojnë, sikur ta kishin fituar lotarinë. Mbase edhe e kanë fituar?
Kryeministri Thaçi dhe presidenti Sejdiu mund të mos pajtohen për shumë çështje, por kur bëhet fjalë një çështje, ata bien plotësisht dakord. Me të pajtohen edhe disa botues të disa gazetave të Kosovës. Nuk kalojnë më shumë se 20 minuta pas takimit me secilin prej tyre, para se ata ta përmendin se “këtu kemi edhe një problem tjetër”.
Ata përmendin njerëzit që sillen vërdallë dhe mundohen ta kontaktojnë qeverinë, në çdo nivel, me mesazhe të paautorizuara me qëllim që të marrin merita se “Kosovës i solla një tjetër njohje”.
Caku i arritur, në mënyrë bizare, nuk është në mënyrë të domosdoshme sigurimi i njohjes së një shteti, por një fotografi me një lider, plus një fotolegjendë: “E takova atë. Më tha se do ta njohë Kosovën”.
Shigjetat kryesisht drejtohen kundër politikanëve të Kosovës, të cilët duan të thellojnë xhepat e tyre. Ngutja e tij për ta dhënë lajmin para se ngjarja të ketë ndodhur, i shkaktoi një turpërim të madh Kosovës me një shtet të Amerikës Qendrore. Pasi milioneri i Kosovës njoftoi hareshëm se Salvadori ishte pajtuar ta njihte Kosovën, erdhi një hedhje poshtë nga Salvadori. Deri më tani, Salvadori nuk e ka njohur Kosovën.
E ky lajmi i fundit ishte edhe më turpërues për Kosovën; milioneri i shkujdesur i Kosovës u takua me një zyrtar të lartë iranian, duke pretenduar se përfaqësonte presidentin e Kosovës. Kjo kishte alarmuar të gjithë shoqërinë kosovare. Kosova, e cila mbështetjen më të madhe e ka marrë nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës për pavarësinë dhe sigurimin e njohjeve, u vendos në pozitë të vështirë. Ndryshe nga episodi i Salvadorit, ky rasti i fundit pati implikime tjera, të cilat ende po e ndjekin pas kryeministrin dhe presidentin e vendit të ri.
Edhe Thaçi, edhe Sejdiu ma kanë kërkuar që t’u them shikuesve, lexuesve dhe liderëve, miqve të mi se “nëse një milioner troket në ndonjë derë, duke kërkuar njohje të Kosovës, ose së paku një dalje në fotografi, na kontaktoni fillimisht ne! Ju lutem…”
“Ky shesh ishte i mbushur me mijëra njerëz, duke brohoritur”, tregon Vjosa, bukuroshja shefe e stafit të kabinetit të presidentit. Gruaja, e cila ka normalizuar jetën pas viteve të vendit të saj të kaluar nëpër traumë dhe ka kryer studimet master në të drejtën ndërkombëtare, më ka treguar se si presidenti Bill Clinton, i cili ndihmoi Kosovën, është një hero kombëtar. Dukja e tij magjike gjatë pranisë së tij vitin e kaluar më është prezantuar nga kryeministri Thaçi me fjalët më lavdëruese. Clintoni ishte vitin e kaluar në inaugurimin e shtatores së tij. Po ashtu, Kosova ka edhe sheshin “Bill Clinton”.
E kapluar nga eksitimi kombëtar, pyes ku është?
“Atje”, më thonë.
Shikoj edhe një herë. Ata më tregojnë një pjesë ku po kryhen ndërtime, që një ditë do të jetë një shesh i madh. Ata më drejtojnë pastaj te një kënd i sheshit. Por ku është Billi?
“Këtu”.
Shikoj edhe një herë duke u munduar të fokusohem. Tani e shoh – në vlugun e punimeve – është një “Bill Clinton i vogël”. Një shtatore e vogël e përhumbur nga ndërtesat e mëdha prapa tij dhe punimet në rrugë.
Nikoqirët e mi vazhdojnë ta lavdërojnë “momentin më të madh të Kosovës” kohëve të fundit, kur heroi i tyre më i madh e vizitoi Kosovën dhe krijoi kënaqësinë më të madhe qëkur Kosova është shpallur shtet më 2008.
Shtatorja e Bill Clintonit, e kuptoj, është një kujtues se Kosova asnjëherë nuk është e vetmuar në botë, se ata kanë miq të mëdhenj jashtë vendit, dhe se atje ka një shpresë. Prania e Clintonit në Kosovë është më shumë se një shtatore, nuk ka fije dyshimi. Derisa atje është një “Bill i vogël – mbijetuesit e viteve të gjata të traumës e dinë se gjithçka është në rregull. Ngadalë, gjërat do të jenë në rregull”. / Koha.net
(Autorja është gazetare amerikane, me prejardhje hebraike)












Nitrxgen
Perspektiva
Komentet e fundit.